फाटलेला पॅलेट सर्जरी

टाळूच्या भेगेवरील शस्त्रक्रिया ही तोंडाच्या वरच्या भागातील एक छिद्र दुरुस्त करण्यासाठी वापरली जाणारी उपचारपद्धती आहे. हे छिद्र जन्मजात असते. जेव्हा गर्भातील ऊती योग्य प्रकारे जोडल्या जात नाहीत, तेव्हा लहान मुलांमध्ये ही स्थिती विकसित होते. ही स्थिती स्वतंत्रपणे किंवा ओठांच्या भेगेसोबतही उद्भवू शकते. ही शस्त्रक्रिया टाळूतील छिद्र बंद करण्यासाठी, तोंडी आणि नाकाच्या पोकळ्या वेगळ्या करण्यासाठी, गुंतागुंत टाळण्यासाठी आणि निरोगी वाणी विकासाला चालना देण्यासाठी वापरली जाते.

फाटलेल्या टाळूचे प्रकार

जरी टाळूच्या भेगेचे अनेक प्रकार आहेत आणि प्रत्येक प्रकार वेगळा असून प्रत्येक प्रकारासाठी उपचार वेगवेगळे असले तरी, मुख्य श्रेणी खाली सूचीबद्ध केल्या आहेत:

• अपूर्ण फाटलेली टाळू: मृदू टाळूमध्ये तोंडाच्या मागच्या भागापर्यंत पसरलेली भेग.
• पूर्ण फाटलेली टाळू: यात कठोर आणि मऊ टाळूचा समावेश होतो. 
• सबम्यूकस क्लेफ्ट टाळू: ते श्लेष्मपटलाच्या अस्तराला झाकते.

फाटलेल्या टाळूच्या शस्त्रक्रियेसाठी योग्य वय

ही वैद्यकीय प्रक्रिया साधारणपणे मूल सुमारे १२ महिन्यांचे असताना किंवा बोलायला शिकण्यापूर्वी केली जाते.

• जर तुमच्या मुलाला ओठ फाटलेले असतील, तर त्यावर उपचार करण्यासाठी सर्वप्रथम शस्त्रक्रिया केली जाते. टाळू फाटलेली असल्यास, तुमच्या मुलाला ती दुरुस्त करण्यासाठी दोन किंवा अधिक शस्त्रक्रियांची आवश्यकता भासू शकते. 
• दहा वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या मुलांसाठी टाळूच्या भेगेवरील काही उपचारांचा (जसे की हिरड्यांची किंवा जबड्याची शस्त्रक्रिया) विचार केला जाऊ शकतो.

टाळू फाटण्याची कारणे

वर वर्णन केल्याप्रमाणे, फाटलेले टाळू ही जन्मतःच आढळणारी एक स्थिती आहे. या स्थितीस कारणीभूत ठरणारी काही कारणे खालीलप्रमाणे आहेत:

• गर्भावस्थेच्या काही टप्प्यावर टाळू बनवणारे ऊतक पूर्णपणे एकत्र न आल्यास टाळू फाटण्याची समस्या निर्माण होते.
• या दोषाचे नेमके कारण अज्ञात आहे. तथापि, अनुवांशिक आणि पर्यावरणीय घटकांचे मिश्रण हे त्याचे मुख्य कारक आहेत.

फाटलेल्या टाळूवरील उपचार प्रक्रिया

शस्त्रक्रियेदरम्यान आणि नंतर डॉक्टरांची एक टीम एकत्रितपणे काम करते. सुरुवातीला, बाळाला झोपवले जाते. नंतर, बाळाला वेदना होऊ नयेत म्हणून हातामध्ये शिरेवाटे इंजेक्शन दिले जाते. शस्त्रक्रिया संपेपर्यंत भूलतज्ञ तेथे उपस्थित असतील. ही प्रक्रिया थोडक्यात खालीलप्रमाणे आहे:

• तोंड उघडे ठेवण्यासाठी एक योग्य साधन आत घातले जाते.
• टाळूच्या दोन्ही बाजूंना काप दिले जातात.
• तोंडाच्या छताला आणि नाकाच्या पोकळीला जोडलेल्या ऊतींची पुनर्रचना व दुरुस्ती केली जाते. ऊतींना लवचिक बनवण्यासाठी त्या सैल केल्या जातात.
• आता, ऊती योग्य जागी आणल्या जातात आणि जखम बंद केली जाते. काप शिवण्यासाठी, सर्जन विरघळणाऱ्या टाक्यांचा वापर करतील.

जोखीम आणि गुंतागुंत

सर्वात सामान्य धोके खालीलप्रमाणे आहेत:

• संक्रमण
• रक्त कमी होणे
• Toनेस्थेसियावर प्रतिक्रिया
• श्वासोच्छवासाच्या समस्या
• शस्त्रक्रिया यशस्वी न होणे

शस्त्रक्रियेनंतर

तुमच्या बाळाला एक-दोन दिवसांसाठी रुग्णालयात दाखल करावे लागेल. शस्त्रक्रियेनंतर काही दिवस खालीलप्रमाणे गुंतागुंत जाणवू शकते:

• लाळेतून येणारे रक्त आणि काही सूज यामुळे कोणताही त्रास होऊ नये. तोंडातील टाके अनेक दिवस किंवा आठवडे टिकू शकतात.
• बाळाची झोपण्याची सवय परत यायला काही वेळ लागू शकतो.
• शस्त्रक्रियेनंतर मुलाच्या खाण्यापिण्यात बदल होऊ शकतो. तुमच्या मुलाला भरपूर द्रवपदार्थ देऊन त्याच्या शरीरातील पाण्याचे प्रमाण योग्य राखले जाईल याची खात्री करा.
• वेदना कमी करण्यासाठी प्रतिजैविके आणि वेदनाशामक औषधे घेता येतात.

घरगुती काळजी टिप्स, काळजीनंतरची काळजी

आरोग्य कर्मचाऱ्यांनी घरी पाळल्यास मुलाच्या आरोग्यात लवकर सुधारणा होण्यास मदत होईल, त्यामध्ये खालील गोष्टींचा समावेश आहे:

• पिणे आणि खाणे: बाळ स्ट्रॉऐवजी कपातून द्रव पदार्थ घेईल. सुरुवातीला, पुढील दोन आठवड्यांसाठी बाळाला मऊ आणि पुडिंगसारखे पदार्थ द्या. ज्या पदार्थांमध्ये गाठी किंवा तुकडे असतात, ते टाळावेत. बाळाला भरपूर द्रव पदार्थ द्या, जेणेकरून त्याच्या शरीरातील पाण्याचे प्रमाण टिकून राहील. डायपर तपासल्याने याची खात्री करता येते.
• चीरा हाताळणी: टाके महिनाभर टिकण्याची शक्यता असते. टाळूच्या बाजूची उघडी पडलेली हाडे आपोआप बरी होतात. जर मुलाचे तोंड आठवडाभर लालसर राहिले, तर घाबरण्याची गरज नाही.
• वेदना: वेदनाशामक औषधे आणि डॉक्टरांनी लिहून दिलेली औषधे आराम देतील आणि जेव्हा मुलाला अस्वस्थ वाटेल तेव्हा ती दिली पाहिजेत. ही वेदना दोन आठवड्यांपर्यंत जाणवू शकते.

बहुतेक लहान मुले आठवडाभर किंवा दहा दिवसांनंतर त्यांच्या मूळ दिनचर्येकडे परत येतात. बरे होण्याच्या सूचनांबद्दल तुमचे डॉक्टरच तुम्हाला सर्वोत्तम मार्गदर्शन करतील, कारण त्या मुलाच्या वैद्यकीय इतिहासावर अवलंबून आणि वेगवेगळ्या असू शकतात.