Kansè nan san (kansè ematolojik) se kansè ki afekte selil san yo, mwèl zo a, ak sistèm lenfatik la. Mwèl zo a se prensipal moun ki fè selil san yo, epi se la selil sa yo matirite epi fè travay yo. Pou pi bon rezilta ak mwens domaj, deteksyon nan yon etap bonè ak terapi kansè ki apwopriye yo enpòtan anpil. Pasyan ki soufri kansè nan san yo gen selil aberan k ap grandi san kontwòl ki lakòz kansè nan san entèfere ak pwosesis san nòmal yo. Tretman kansè nan san ka diminye kwasans kansè nan san an epi li ka gen ladan medikaman oral ak obsèvasyon atansyon.
Sèjousi, anpil san tretman kansè Gen opsyon ki disponib, epi yo toujou ap evolye avèk tan. Preferans pasyan an ak gravite kansè a pral mete aksan sou dire tretman an. Objektif final la se amelyore kalite lavi pasyan an san sakrifye oswa konpwomèt sante li.
Kalite kansè nan san
An jeneral, gen twa kalite kansè nan san, nou pral dekri yo yon ti kras anba a:
- Lesemi: Li gen rapò ak kansè nan mwèl zo ak nan san. Lè globil blan yo pwodui an plis, sa afekte selil san aktif nou yo yon fason negatif.
- Lenfom: Sistèm lenfatik la afekte, e sa fè pati sistèm iminitè a. Yo remake yon ogmantasyon iregilye nan lenfosit yo la a.
- Myelom: Yon kalite kansè nan san ki grandi epi miltipliye rapidman nan mwèl zo a. Myelòm, ke yo rekonèt kòm yon kansè nan selil plasma yo, anpeche pwodiksyon antikò ki diminye iminite epi ogmante sansiblite kò a anvè divès enfeksyon.
Ki sa ki lakòz kansè nan san?
Plizyè faktè ka ogmante chans pou kansè nan san, men kèk ladan yo:
- Ereditè faktè: Anomali jenetik eritye nan men paran yo gen plis tandans pou devlope kansè nan san nan sèten ka eritye. Anplis de sa, gen kèk kondisyon, tankou Sendwòm Down, ki ka ogmante risk la.
- Ekspozisyon radyasyon: Dòz radyasyon ki wo, tankou sa yo resevwa lè aksidan nikleyè rive oubyen radyoterapi pou lòt kansè, ka domaje ADN selil san yo epi lakòz kansè nan san.
- Ekspozisyon nan pwodui chimik: Lè yon moun ekspoze a sèten eleman, chans pou l gen kansè nan san ogmante. Benzèn, yon pwodui chimik danjere e kanserojèn, se youn nan eleman sa yo yo jwenn nan anpil konpoze òganik temèt (KOV).
- Diminisyon nan sistèm iminitè a: Nenpòt kondisyon ki diminye fòs kò imen an, tankou Sendwòm Iminodefisyans Aki (SIDA), bay kansè nan san. Nan yon ka konsa, pouvwa rezistans kò a febli piti piti, e sa pèmèt selil anòmal yo grandi epi miltipliye rapidman.
- Sèks oswa Laj: Gen sèten kalite kansè nan san ki pi vizib lakay sèten gason oswa fanm, epi risk la ogmante pandan yon moun ap vyeyi. Pa egzanp, fanm yo gen plis tandans pou yo gen sèten lenfom, epi lesemi li pi enpòtan lakay gason.
- Pwoblèm sante ki dire lontan: Maladi kwonik tankou maladi otoiminitè oswa tretman kansè anvan yo ka pafwa akselere risk pou devlope kansè nan san. Pa egzanp, pasyan ki te sibi chimyoterapi pou lòt kansè yo ta ka gen yon pi gwo risk pou yo gen lesemi pita.
Sentòm kansè nan san
Kansè nan san afekte san an, sistèm lenfatik la, oswa mwèl zo a, e sa ka lakòz diferan siy ak sentòm. Men kèk nan yo:
- Ematom oswa senyen ki pa eksplike: Si yon moun gen boul souvan, senyen nan nen, oswa jansiv ki vizib e k ap senyen, sa ka kòmansman kansè nan san. Sa ka akoz plakèt yo, ki chanje epi ki ede san an kayo.
- fatig: Sa a se youn nan sentòm yo lajman rekonèt epi li pèsiste lè kò a pa jwenn ase san ki rich an oksijèn.
- Enfeksyon ki souvan: Gen anpil posiblite pou kansè nan san diminye sistèm iminitè a, sa ki fè kò a vilnerab a divès enfeksyon. Yon moun ka remake li vin pi malad pase sa li te ye anvan, oubyen maladi a ap ogmante san okenn rezon.
- Gangliyon lenfatik ki anfle: Ti gangliyon lenfatik yo ki sanble ak pwa ede konbat enfeksyon yo. Enflamasyon nan gangliyon lenfatik yo, sitou nan kou, nan lenn ak anba bra, ka endike prezans yon lenfom, yon varyant kansè nan san.
- Pèdi pwa mistik: Si w santi w mwens grangou oubyen w ap pèdi pwa san w pa konnen, sa ka yon siy pou kansè nan san.
- Doulè nan zo oswa jwenti: Doulè nan zo oswa nan jwenti se yon bagay komen lakay pasyan ki afekte pa kansè. Lè gen yon koleksyon selil san anòmal nan mwèl zo a, se lè sa a yon moun santi yon kalite doulè konsa.
Kalite tretman kansè nan san
Metòd pou trete pasyan ki gen kansè nan san yo varye, epi kèk nan tretman ki ka geri kansè nan san yo prezante anba a:
Idantifikasyon ak Evalyasyon
- Sa a se premye etap nan tretman kansè nan san an.
- Ekspè swen sante a ka fè tès san, byopsi mwèl zo, ansanm ak eskanè imajri pou konnen si gen kansè nan san nan kò a.
- Yon dyagnostik apwopriye nesesè pou mete yon plan tretman pou kansè nan san.
Chimyoterapi
- Tretman sa a se pi bon opsyon pou kansè nan san nan premye etap li.
- Yo itilize medikaman pwisan isit la pou debarase selil kansè ki prezan toupatou nan kò a.
- Yo itilize grenn oswa piki isit la.
- Li ka fèt an sik pou pèmèt kò a refè ant tretman yo.
Radyasyon Terapi
- Yo itilize reyon gwo enèji pou vize epi debarase selil kansè yo.
- Lè kansè a afekte sèten zòn, yo itilize teknik sa a, tankou nan ka kansè a elaji. nœuds lenfatik.
- Nòmalman, yo administre radyasyon an ti dòz sou plizyè sesyon.
- Efè segondè yo ka gen ladan iritasyon po ak fatig nan zòn ki trete a.
Transplantasyon Mwèl Zo/Selil Souch
- Tretman mwèl zo pou pasyan kansè, epi sèten pasyan kansè ka bezwen kalite tretman sa a.
- Mwèl zo ki enfekte oswa domaje a ranplase ak yon selil souch ki an sante. Gref sa a retabli pwodiksyon selil san nòmal yo.
imunoterapi
- Sa a se youn nan nouvo teknik yo, epi yo itilize puisans rezistans kò a pou idantifye epi touye tout selil kansè ki pa an sante yo.
- Tretman tankou terapi selil CAR T, kote selil oto-iminitè pasyan yo adapte fòtman pou konbat kansè, yo itilize li byen epi efektivman isit la.
- Sistèm iminitè a ankouraje pou rekonèt epi elimine selil kansè yo.
Siveyans konstan
- Yo dwe fè tchèkòp konplè ak regilye tout tan pandan tretman kansè nan san pou kontwole pwogrè a. Sa enpòtan pou asire tretman an efikas epi efè segondè yo kontwole.
Esè klinik
- Eseye patisipe nan otan esè klinik ke posib kapab yon bon opsyon pou anpil pasyan ki soufri ak kansè nan san.
- Esè sa yo teste nouvo tretman yo epi yo ka bay aksè a terapi dènye kri ki poko disponib toupatou.
Prekosyon pou kansè nan san
Pa gen okenn garanti pou prevansyon total kansè nan san, men lè w pran prekosyon sa yo, ou ka diminye l anpil:
- Evite fimen: Pou evite lesemi, ou ta dwe sispann fimen nèt.
- Ekspozisyon a kanserojèn: Yo ta dwe evite aksè a pwodui chimik tankou fòmaldeyid ak benzèn paske yo se kanserojèn.
- Pran yon rejim alimantè ki an sante e ekilibre: Ou ta dwe pran anpil fwi ak legim ki rich nan antioksidan ak vitamin pou ede defann selil yo.
